Çalışma İzni Türleri Nelerdir?
Süreli Çalışma İzni: Yabancının gerçek veya tüzel kişiye ya da kamu kurum veya kuruluşuna ait belirli bir işyerinde veya bunların aynı işkolundaki işyerlerinde belirli bir işte çalışmak şartıyla ilk başvuruda en fazla bir yıl geçerli süreli çalışma iznine verilen addır. Bir yıllık süresinin uzatma başvurusu ile uzatılabilmesi mümkündür. Uzatma başvurusunun olumlu değerlendirilmesi hâlinde yabancıya aynı işverene bağlı olarak ilk uzatma başvurusunda en çok iki yıl, sonraki uzatma başvurularında ise en çok üç yıla kadar çalışma izni verilir.
Süresiz Çalışma İzni: Türkiye’de uzun dönem ikamet izni veya en az sekiz yıl kanuni çalışma izni olan yabancılar süresiz çalışma iznine başvurabilir. Ancak, yabancının başvuru şartlarını taşıması yabancıya mutlak hak sağlamaz. Süresiz çalışma hakkına sahip yabancı uzun dönem ikamet izninin sağladığı bütün haklardan yararlanabilir.
Bağımsız Çalışma İzni: Yabancıların kendi nam ve hesabına ticari kazanç yahut serbest meslek kazancı elde etme imkanı sağlayan çalışma izni türüdür. Limited şirketlerin şirket ortağı olan müdürü, anonim şirketlerin şirket ortağı olan yönetim kurulu üyesi, sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerin yönetici olan komandite ortağı olan yabancılar bağımsız çalışma izni alarak çalışabilirler.
Turkuaz Kart: Uluslararası işgücü politikası doğrultusunda; eğitim düzeyi, mesleki deneyimi, bilim ve teknolojiye katkısı, Türkiye’deki faaliyetinin veya yatırımının ülke ekonomisine ve istihdama etkisi ile Uluslararası İşgücü Politikası Danışma Kurulu önerileri ve Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara göre başvurusu uygun görülen yabancılara Turkuaz Kart verilir. Kanun maddesinden de anlaşılacağı üzere turkuaz kart nitelikli yabancı işgücüne verilecektir. Bunun için yabancının; akademik alanda uluslararası kabul görmüş çalışmalarının bulunması veya bilimde, sanayide ve teknolojide ülkemiz bakımından stratejik kabul edilen bir alanda öne çıkmış olması ya da ihracat, istihdam veya yatırım kapasitesi olarak ulusal ekonomiye önemli katkı sağlaması gerekir.
Çalışma İzni Başvurusu İçin Gerekli Evraklar Nelerdir?
Genel itibariyle çalışma izninin alınması için Bakanlığa sunulması gereken evraklar aşağıda sıralanmıştır. Bunun haricinde bazı meslek mensupları açısından birtakım farklı belgeler de Bakanlıkça talep edilmektedir.
İşçi Açısından:
– İşveren ve yabancı tarafından imzalanmış iş sözleşmesi
– Pasaport sureti
– Yabancıya ait biyometrik vesikalık fotoğraf
– Türkçe tercümesi yeminli mütercim veya resmi makamlarca onaylı Diploma veya Geçici Mezuniyet Belgesi sureti (Mesleki hizmetler kapsamında çalışacak yabancılar ile Bakanlığımızın gerekli gördüğü mesleklerde çalışacak yabancılar için diploma zorunludur)
İşveren Açısından
– Vergi levhası
– Kuruluşun en son sermaye ve ortaklık yapısını gösteren Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi
– Kuruluşun son yıla ait, vergi dairesi veya yeminli mali müşavir onaylı bilanço ve kar/zarar tablosu
– İşyeri faaliyet belgesi
– Kanunen zorunluluk bulunması halinde ön izin belgesi
Çalışma İzninin Geçerlilik Şartları Nelerdir?
Çalışma izninin geçerlilik şartları aşağıda maddeler halinde sıralanmıştır.
Yabancının çalışacağı işyerinde en az beş T.C. vatandaşının istihdam edilmesi gerekmektedir. Aynı işyerinde birden fazla yabancı için çalışma izni talebinde bulunulması durumunda, çalışma izni verilen ilk yabancıdan sonraki her bir yabancı için ayrı ayrı beş T.C. vatandaşı istihdamı aranacaktır.
İşyerinin ödenmiş sermayesinin en az 100.000 TL veya brüt satışlarının en az 800.000 TL veya son yıl ihracat tutarının en az 250.000 USD olması gerekmektedir.
Yabancının şirket ortağı olması halinde; sermaye payının 40.000 TL’den az olmaması ve en az yüzde 20 olması gerekmektedir.
İşveren tarafından yabancıya ödeneceği beyan edilen aylık ücret miktarının yabancının görev ve yetkinliği ile bağdaşır seviyede olması zorunludur.
Alıntıdır.
Yazar : Av. BARAN KARABOĞA
